Theo kết quả điều tra của Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, những năm gần đây, tài nguyên môi trường đang là lĩnh vực khiến hầu hết các doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn nhất khi thực hiện thủ tục hành chính. Báo cáo Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) cũng cho thấy, trong các thủ tục hành chính về lĩnh vực đất đai của căn hộ Hưng Phát 2 thì việc mở rộng mặt bằng sản xuất kinh doanh hiện đang "nỗi lo" lớn đối với các doanh nghiệp như: Thủ tục hành chính thuê, mua đất phức tạp; quy hoạch đất đai chưa đáp ứng được như cầu của doanh nghiệp; giải phóng mặt bằng chậm; giá thuê đất cao. Nêu ra những khó khăn mà doanh nghiệp thường gặp phải, ông Nguyễn Quốc Hiệp, Chủ tịch Hiệp hội các nhà thầu xây dựng Việt Nam cho biết, thủ tục hành chính về đất đai liên quan đến nhiều lĩnh vực, mỗi thủ tục để thực hiện dự án đầu tư liên quan đến đất đai đều mất nhiều thời gian do quy trình phải hỏi ý kiến “đầy đủ ban bệ” một cách trùng lặp cho tất cả các bước đang làm chậm quá trình đầu tư. Cụ thể, để thực hiện đầu tư doanh nghiệp phải xin phép định hướng của Ủy ban Nhân dân tỉnh có cho phép đầu tư hay không. Tuy nhiên, khi gửi văn bản lên Ủy ban Nhân dân tỉnh, lãnh đạo tỉnh cũng không trực tiếp trả lời, mà phải hỏi các sở, ban, ngành, chờ các đơn vị trả lời. Đến thủ tục thứ 2, doanh nghiệp lại phải qua sở kế hoạch đầu tư, chờ chấp thuận đầu tư. Trên thực tế sở này là đầu mối nhận “một cửa,” tuy nhiên sở này cũng không trực tiếp trả lời, mà đơn vị này phải hỏi sở quy hoạch kiến trúc, sở xây dựng, sở tài nguyên và môi trường. Thậm chí, nếu liên quan đến xây dựng trường học lại phải hỏi thêm sở giáo dục và đào tạo. Liên quan đến đền, chùa, phải hỏi thêm sở văn hóa thể thao và du lịch đồng thời hỏi thêm ở quận, huyện sở tại nơi triển khai dự án. “Đến lúc có sự chấp thuận đầu tư của khoảng 6 đơn vị trên, sở kế hoạch đầu tư sẽ chuyển về cho Ủy ban Nhân dân tỉnh mới được chấp thuận. Tuy nhiên, sau đó khoảng 40 ngày, doanh nghiệp lại tiếp tục phải làm giấy chứng nhận đầu tư từ sở kế hoạch đầu tư. Quy trình này tiếp tục xoay vòng ở 6 nơi như ban đầu, lặp lại các bước thủ tục trước đó, rất mất thời gian,” ông Hiệp trăn trở. Chưa dừng ở đó, theo ông Hiệp, tới lúc có giấy chứng nhận đầu tư, doanh nghiệp lại phải xin giấy phép quy hoạch do sở quy hoạch kiến trúc xử lý đồng thời phải hỏi đúng 6 đơn vị trước đó. Và, sau khi có giấy phép quy hoạch, doanh nghiệp mới có bản vẽ cụ thể để làm tổng thể. Đơn cử như tại Hà Nội, nếu dự án lấy trên 2ha đất, tổng đầu tư trên 1.500 tỷ đồng thì phải được Thường trực Thành ủy quyết định. Sau khi có các thủ tục căn hộ Hưng Phát 2 quận 7 đó để thông qua được quy hoạch, kiến trúc, đo được mốc giới, doanh nghiệp lại tiếp cận với sở tài nguyên và môi trường để tổng hợp nhu cầu sử dụng đất. "Việc này cũng phải qua 6 sở, ban, ngành, sở tài nguyên và môi trường mới ra được quyết định giao đất, rồi mới xin cấp phép xây dựng," ông Hiệp chia sẻ thêm. Ngoài ra, đất liên quan tới phường, xã, doanh nghiệp phải xuống họp với tổ dân phố ở đó. Chủ đầu tư cũng phải có mặt, giải thích cho dân hiểu được chủ trương phát triển dự án cho dân, để nhận được sự chấp thuận của người dân sở tại… Sau khi liệt kê hàng loạt thủ tục như “ma trận” nêu trên, Chủ tịch Hiệp hội các nhà thầu xây dựng Việt Nam chia sẻ lo ngại: “Nếu doanh nghiệp nào cũng phải áp dụng quy trình thủ tục hành chính như trên thì ông nước ngoài làm sao mà vào được. Thực tế nhìn thì như cô gái đẹp nhưng không thể chạm vào được.”
